Raspbian dla początkujących – wprowadzenie do systemu

Raspbian to podstawowy system przeznaczony do wykorzystania w popularnych minikomputerach Raspberry Pi.

Raspberry Pi

Raspberry Pi to obecnie prawdopodobnie najpopularniejsza na świecie płytka rozwojowa – platforma komputerowa niewielkich rozmiarów. Urządzenie opiera się na pojedynczym obwodzie scalonym, praktycznie może zmieścić się w kieszeni, a jednocześnie oferuje bardzo szerokie spektrum możliwości. Raspberry Pi powstało z myślą o młodych informatykach i elektronikach w 2012 roku (w internecie można znaleźć więcej informacji o ciekawej historii powstania urządzenia). Za stosunkowo niewielką cenę każdy może mieć komputer nadający się do programowania, urządzenie pełniące rolę układu logicznego w systemie automatyki domowej czy podstawę do zbudowania robota mobilnego. Na Raspberry Pi może zostać zainstalowany system operacyjny Windows, Linux lub tytułowy Raspbian.

Raspberry pi – czym jest system Raspbian

Raspbian (inaczej Raspberry Pi OS) to system operacyjny, który opiera się na Debianie, czyli otwartym projekcie systemu Linux.

Po instalacji systemu Raspbian na wyświetlaczu pojawi się specjalne okienko, dzięki któremu nowi użytkownicy łatwo skonfigurują system pod siebie. Przede wszystkim w ten sposób łatwo wprowadzisz wszelkie ustawienia lokalizacji, języka, w którym się porozumiewasz, częstotliwości Wi-Fi, na której ma pracować płytka, podłączysz ją do lokalnej sieci z dostępem do internetu, ustawisz hasło dostępu oraz ustawienia automatycznych aktualizacji. Instalując system nie musisz się już martwić o cały szereg praktycznego oprogramowania – znajdziesz tam aplikacje, dzięki którym otworzysz dokumenty PDF czy będziesz mógł surfować po internecie (przeglądarka Chromium).

Raspbian – jak musisz się przygotować do instalacji?

Podstawową sprawą, którą należy się zająć, jeżeli zamierzasz zainstalować system to przygotowanie odpowiedniej pamięci masowej. Płytki rozwojowe Raspberry Pi nie posiadają wbudowanej pamięci – zamiast tego producent przygotował port na karty pamięci. Przed przystąpieniem do instalacji powinieneś kupić kartę microSD o odpowiedniej wielkości. Będzie ona wymagała formatowania, a następnie zainstalowania systemu za pośrednictwem innego komputera. Aby podłączyć ją na przykład do laptopa, będziesz potrzebował odpowiedniego adaptera (chyba że laptop posiada wbudowany slot na karty pamięci). Jeżeli posiadasz swoją “malinkę” – warto zastanowić się nad przygotowaniem jej odpowiedniej obudowy dla niej. Nawet najprostszy pokrowiec pozwoli uniknąć szkodliwego dla elektroniki zakurzenia lub prostych uszkodzeń mechanicznych. Kolejne ważne urządzenia do przygotowania to mysz oraz klawiatura USB. Po podłączeniu klawiatury do Raspberry Pi będziesz w stanie obsługiwać system (mysz nie jest niezbędna, ale operacje będą z nią prostsze). Możesz użyć tych samych urządzeń wskazujących, które wykorzystujesz w komputerze stacjonarnym, ale jeżeli pracujesz na laptopie, to możesz nie posiadać odłączanych urządzeń tego typu. Kluczowym elementem jest także monitor, który będziesz mógł podłączyć jako wyświetlacz do swojej płytki. Nowoczesne urządzenia mają zazwyczaj przygotowane porty HDMI – wtedy będziesz potrzebował również odpowiedniego przewodu (Raspberry Pi jest wyposażone w port HDMI). Jeżeli Twój monitor jest starszego typu i posiada złącze VGA lub na przykład DVI – będziesz musiał znaleźć odpowiednią przejściówkę, która pozwoli Ci podłączyć płytkę.

Raspbian instalacja

Przygotowanie karty microSD

Aby zainstalować system Raspbian, musisz zacząć od sformatowania karty microSD. Warto, aby miała rozmiar co najmniej 16 GB (około 4 GB zostaną zajęte przez sam system). Możesz zrobić to, wykorzystując oprogramowanie na Twoim komputerze lub ściągnąć dowolny darmowy program z internetu. Uważaj podczas tej operacji, aby nie formatować przypadkiem niewłaściwego dysku (odzyskanie danych po takiej operacji jest bardzo trudne i kosztowne, a często niemożliwe).

Pobranie oraz instalacja Raspbian

Teraz pobierz oprogramowanie z oficjalnej strony producenta – będzie ono tam pod nazwą Raspberry Pi OS. Plik będzie zajmował około 1,5 GB, ale pełny obraz systemu po rozpakowaniu zajmuje prawie 4 GB. Za pomocą odpowiedniego oprogramowania nagraj obraz Raspberry Pi OS na swojej karcie microSD (w internecie dostępne są darmowe aplikacje realizujące takie zadania). Po pomyślnym zakończeniu procesu pamiętaj systemowo odłączyć kartę pamięci od komputera, a następnie wyjmij ją z portu. Teraz chwyć za Raspberry Pi i podłącz do niego kartę, mysz, klawiaturę, monitor i na końcu zasilanie. Po uruchomieniu system powinien już pracować. W powitalnym oknie zostaniesz przeprowadzony przez standardową konfigurację podstawowych ustawień użytkownika.